1. Nam châm hút tất cả kim loại!

Một quan niệm sai lầm phổ biến là nam châm có thể hút bất kỳ kim loại nào! Sự thật là nam châm chỉ có thể hút các kim loại có từ tính (còn gọi là vật liệu sắt từ), chẳng hạn như sắt, nickel, cobalt. Hợp kim chứa các kim loại này, ví dụ như gang, thép (là hợp kim của sắt) có từ tính, cũng bị nam châm hút.

Nhưng hầu hết kim loại khác, chẳng hạn như đồng, bạc, vàng, nhôm, kẽm, bạch kim, không có từ tính nên không bị nam châm hút. “Tiền xu bằng đồng” bị nam châm hút, thực chất không phải là đồng mà là hợp kim đồng-nickel.

2. Nam châm lớn hơn luôn mạnh hơn nam châm nhỏ hơn

Nam châm lớn hơn được làm từ cùng loại vật liệu và có hình dạng giống nhau sẽ mạnh hơn nam châm nhỏ hơn. Nhưng nam châm lớn không phải lúc nào cũng mạnh hơn nam châm nhỏ. Kích thước không phải là yếu tố duy nhất quyết định độ mạnh của nam châm.

Độ mạnh của nam châm liên quan chặt chẽ đến thành phần vật liệu sử dụng để chế tạo ra chúng, cấp độ và độ từ hóa. Một nam châm đất hiếm (như neodymium) kích thước nhỏ hơn nhưng có cấp độ cao hơn có thể có lực hút tốt hơn một nam châm (như ferrite) kích thước lớn hơn nhưng có cấp độ thấp hơn.

3. Tất cả nam châm đều làm từ sắt!

Sắt là vật liệu có từ tính mạnh nên thường dùng làm vật liệu để tạo ra nam châm vĩnh cửu. Nhiều người tin rằng, tất cả nam châm đều làm từ sắt! Tuy nhiên, nam châm vĩnh cửu hiện nay có 5 loại, mỗi loại được làm từ các vật liệu khác nhau với các đặc tính khác nhau: neodymium, samarium cobalt, ferrite, alnico, flexible rubber (cao su dẻo).

Nam châm neodymium và nam châm samarium cobalt, đều chứa sắt, nhưng còn có các vật liệu khác. Nam châm neodymium là hợp kim của neodymium, sắt và boron. Nam châm samarium cobalt làm từ samarium, cobalt và một lượng nhỏ sắt, đồng, các vật liệu khác. Nam châm ferrite làm từ hợp chất của ceramic và oxit sắt. Nam châm alnico làm từ nhôm, nickel và cobalt.

4. Nam châm đất hiếm rất hiếm

Nam châm neodymium và nam châm samarium cobalt thuộc loại nam châm đất hiếm. Nhưng trái ngược với tên gọi của chúng, chữ “hiếm” không có nghĩa là chúng khan hiếm. Thay vào đó, nó đề cập đến các nguyên tố đất hiếm cấu thành chúng. Các nguyên tố này, như neodymium, samarium, praseodymium, dysprosium… rất phong phú trong lớp vỏ Trái đất.

Tuy nhiên, chúng phân tán trên khắp Trái đất, rất khó để tìm thấy chúng với số lượng lớn, mật độ đáng kể ở một nơi. Thuật ngữ “hiếm” để chỉ khả năng tiếp cận chứ không phải sự phong phú của chúng. Quá trình khai thác, tinh chế các nguyên tố này thành nam châm khá khó khăn và gây hại cho môi trường.

5. Nam châm đất hiếm không bao giờ mất từ tính

Nam châm đất hiếm thực sự mạnh, nhiều loại nam châm đất hiếm có thể duy trì tính chất từ tính trong nhiều thập kỷ, nhưng chúng không phải là bất khả chiến bại. Các yếu tố như nhiệt độ quá cao, tiếp xúc từ trường mạnh bên ngoài, hay hư hỏng vật lý có thể làm giảm từ tính của chúng theo thời gian.

Tuy nhiên, so với các loại nam châm khác, nam châm đất hiếm có xu hướng duy trì từ tính ổn định tuyệt vời nếu được sử dụng, bảo quản đúng cách. Bạn có biết rằng, trong điều kiện bình thường, nam châm chỉ mất khoảng 1% độ mạnh sau mười năm.